The past is a foreign country; they do things differently there

Biechtmomentje: lang niet al mijn citaten zijn eigen vondsten uit het werk van de geciteerde. Sommige zijn als zodanig geciteerd door ándere schrijvers, die ik wél gelezen heb. En deze gevleugelde uitspraak van L.P. Hartley komt ongetwijfeld uit minstens een van de vele geschiedenisboeken die ik in de kast heb staan.

Voor een zelfbenoemde student geschiedenis is het citaat een wijze les. Veel zaken die vroeger gebeurd zijn, moeten worden begrepen uit "de geest van destijds" en dat valt lang niet altijd mee. Zo heb ik heb op school echt wel geleerd dat een belangrijk deel van de oorzaak van de Tweede Wereldoorlog gelegen is in de onrealistische herstelbetalingen die de geallieerde landen aan het in de Eerste Wereldoorlog verslagen Duitsland hadden opgelegd. Maar, vanuit de kijk van nu, bleef ik steken in een hoogmoedig "dat hadden ze beter anders kunnen doen" met het bijbehorende dedain voor politici uit die tijd. Het vereiste een veel intensiever inleven in die periode om langzamerhand enig begrip te krijgen waarom in die tijd de besluiten genomen werden zoals ze genomen werden. En niet op één moment, vlak na de oorlog. Nee, jarenlang, zelfs toen het voor echt iédereen duidelijk was dat de hoge herstelbetalingen niet kónden worden voldaan, en er vruchteloze conferentie op vruchteloze conferentie over werd belegd. In een bepaald tijdsgewricht gaan de dingen namelijk gewoon zus, en niet zo.

Het verleden is een vreemd land; ze doen de dingen daar anders.

Wat ook kan gelden voor romanfiguren. Dat die de dingen anders doen dan je zou verwachten geeft een belangrijke draai aan menige plot. Wat een fijn bruggetje weer. Heb ik al wel eens gezegd dat je je op de nieuwsbrief kunt abonneren over mijn in 2027 te verschijnen boek? Kan ik aanbevelen. Het is trouwens geheel gratis.