The single greatest constant of history is that everything changes

• Yuval Noah Harari

Ik hou van Geschiedenis. Mijn vakkenpakket op de middelbare school had Geschiedenis kúnnen bevatten, wat mijn persoonlijke geschiedenis waarschijnlijk flink beïnvloed zou hebben. Grote kans dat ik het zou zijn gaan studeren. Maar mijn tocht door de middelbare school verliep onder het regime van de toenmalige Mammoetwet die mij, dankzij een minder dan optimale werkhouding, tot een aantal andere keuzen bracht.

Het zit zo: Ik had een moeder met streberige (germanisme, ik weet) verwachtingen met betrekking tot mijn schoolloopbaan.
Terzijde: mijn moeder ontkende dit bij hoog en bij laag. "Ik wilde alleen dat je zoveel mogelijk vrije keuzes zou hebben".

Lees over mijn vrije keuzes: al mijn vriendjes gingen naar de HAVO en ik wilde met ze mee. Mijn moeder wilde zoveel mogelijk keuzes voor me openhouden. Dus waar kwam ik terecht? Op het Gymnasium.

Om examen Gymnasium te kunnen doen zijn klassieke talen nodig. Vanaf klas twee kreeg ik Latijn, en vanaf klas drie ook Oud-Grieks. Dat laatste vak vond ik leuk zolang het om het ontcijferen van het Griekse alfabet ging, maar daarna verzoop in in de bijbehorende grammatica, die ik nog complexer vond dan de Latijnse. Op mijn eindrapport stond een drie. Eind derde klas mocht ik "kiezen": Gymnasium Alpha (met twéé oude talen) of Bèta (met één oude taal naar keuze). Met een drie op je rapport voor een later examenvak ging je niet over. Dus wat koos ik? Bèta. Het voelde als een vlucht naar voren. Want om nou te zeggen dat ik uitblonk in de exacte vakken… nee. Zesjes. Maar ik kon Grieks laten vallen. Pff.

Aan het eind van de vierde klas werden de vakken bepaald waarin eindexamen gedaan moest worden. Zeven vakken in totaal.
Nederlands was verplicht.
Gymnasium, dus aan de Bèta-kant één klassieke taal verplicht. Latijn "gekozen".

Minimaal één moderne vreemde taal was verplicht. Maar op mijn school was de keuzevrijheid beperkt tot de eventuele tweede en derde. De eerste moderne taal moest Engels zijn. Dus die "koos" ik. Begrijp me niet verkeerd, als ik echt had mogen kiezen was het ook Engels geworden, maar ik probeer hier een consistent verhaal neer te zetten, dus let even op, ja?

Bèta heeft zo zijn eisen. De exacte kant. Wiskunde verplicht. Dus dat "koos" ik.

Twee vakken uit de trits Natuurkunde / Scheikunde / Biologie waren verplicht, maar op mijn school waren Natuur- en Scheikunde in zo'n geval voorgeschreven. Dus die "koos" ik.

We zitten nu op zes vakken, nog één te gaan.

De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat ik voor mijn zevende vak inderdaad redelijk breed kon kiezen. Frans en Duits waren theoretisch opties, maar mijn zesjes voor die vakken gaven me een slecht gevoel bij het vooruitzicht er twintig literaire werken in te moeten gaan lezen. Studiehouding, weet je nog.

De keuze was in de praktijk beperkt tot Geschiedenis en Biologie.

Het toeval wilde, dat ik in mijn hele schoolloopbaan één leraar heb gehad, die mij werkelijk enthousiasme voor zijn vak wist bij te brengen. Ik had geeneens hoge cijfers bij hem, maar ik ging altijd graag naar zijn lessen en vond ze machtig interessant. Het was de Biologieleraar. Ik heb dus met open ogen voor Biologie gekozen en met enige spijt Geschiedenis laten vallen.

Ja, inderdaad, de mogelijkheid om een achtste vak te kiezen bestond ook. Heb ik al verteld van mijn studiehouding?

Toen ik met het aldus tot stand gekomen vakkenpakket in de vijfde klas aankwam, was de betreffende Biologieleraar inmiddels naar een andere school vertrokken…

De grootste constante in de geschiedenis is dat alles verandert.

Dat had ik dus kúnnen leren, als ik anders had gekozen. Gebrekkige kennis over geschiedenis is natuurlijk nog goed op te halen. Ik heb zonder examendruk heel wat over geschiedenis gelezen, later, en Harari kan ik van harte aanbevelen.

En de taalgrap waarmee hij de woorden constante en verandering bij elkaar brengt spreekt me natuurlijk aan, als schrijver. Heb ik al verteld dat mijn eerste boek binnenkort uitkomt? Je leest er alles over in mijn nieuwsbrief "Meekijken richting 2027", waarop je je kunt abonneren. Gratis.